Iemand ademt snel en oppervlakkig, wordt duizelig en voelt tintelingen in de vingers. De klassieke reactie is al generaties lang: “adem in een zakje”. Toch leer je dit niet meer in moderne EHBO-opleidingen — en daar is een heel goede reden voor.

Waarom het zakje niet meer de standaard is

Ademen in en uit een afgesloten zakje verhoogt het CO&sub2;-gehalte in het bloed. Dat kan de klachten van hyperventilatie verminderen. Maar er zit een groot risico aan.

Is de oorzaak van de snelle ademhaling geen hyperventilatie, maar bijvoorbeeld een astma-aanval, een hartprobleem, een longembolie of een ernstige allergische reactie? Dan verlaagt het zakje net het zuurstofgehalte in het bloed, op een moment dat het lichaam net dringend extra zuurstof nodig heeft. Een handeling waarmee je wil helpen, werkt dan net levensbedreigend.

Hyperventilatie lijkt op ernstige aandoeningen

Een snelle ademhaling, een bonkend hart, duizeligheid en een beklemd gevoel op de borst: het past allemaal bij hyperventilatie, maar evengoed bij een acute hart- of longaandoening.

Zelfs voor artsen is dat verschil niet altijd meteen duidelijk. Zij gebruiken bijkomend onderzoek, zoals een elektrocardiogram (hartfilmpje) of bloedonderzoek. Als eerstehulpverlener ter plaatse heb je die middelen niet. Net daarom raden we ademen in een zakje af: je kan een onderliggende, ernstige aandoening nooit met zekerheid uitsluiten.

Wat doe je dan wel?

  • Blijf rustig en stel gerust. Jouw eigen kalmte helpt de ander vaak al ontspannen.
  • Begeleid de ademhaling. Adem zelf traag en diep voor, zodat het slachtoffer jouw tempo kan overnemen.
  • Twijfel je, of betert het niet snel? Bel 112. Geef duidelijk door wat je ziet: de ademhaling, de huidskleur, het bewustzijn en eventuele gekende aandoeningen (zoals astma, hartproblemen of allergieën).
  • Forceer nooit. Duw nooit een zakje tegen iemands gezicht als die persoon dat niet wil.

Onthoud: dit vervangt geen praktijkopleiding. Richtlijnen kunnen variëren naargelang de instantie, maar bij twijfel geldt altijd: hou het slachtoffer rustig en bel 112.

Bron: Gezondheid en Wetenschap – Hyperventilatie

Lees ook op actibox.pro